Page 71 - Müzik ve Sanat Dergisi

Bu konu yazıtın eksik kısmının bulun- Bilge Kağan ve Kül Tigin yazıtların-
masından sonra netlik kazanacaktır. da kaplumbağa figürü görülürken
Bu yazıtın diğer yazıtlara bakılarak Vezir Tonyukuk yazıtı arazi üzerine
kırıldığının görülmesi iç veya dış düş- doğrudan dikilmiştir. Türk kültürün-
manlar tarafından yok edilmek istendi- de kaplumbağa figürünün bu şekilde
ği şeklinde yorumlanmaktadır. Aynı şe- kullanıldığı bilinmektedir. Burada ya-
kilde 4. satırın sonunda yer alan “Türk” tan düşünceyse kaplumbağaların uzun
ifadesi, Türk adının geçtiği en eski kay- bir yaşam sürmesi ve doğa şartlarına
nak olarak bu yazıtı tescillemektedir. göre güçlü bir hayvan olması sebebiy-
Türk yazıt geleneğinde kağanlara ait le, Türk Devletinin de bu şekilde uzun
yazıtlar genelde bir kaplumbağa hey- yıllar hükmetmesi ve güçlü bir ülke
kelinin üzerine dikilmektedir. Nom- olarak milletine huzur, refah ve barış
gon’da bulunan bu son yazıtta aynı ge- sağlaması temenni edilmektedir.
leneğe uygun olarak dikildiğinden bu
yazıtın bir kağana ait olması ihtimalini
güçlendirmektedir. Bilge Kağan ve Kül

Bark; Eski Türkçede ev, konut ve mülk anlamına gelen sözcüktür. Eski Türk Kağanlarına ait olan yerler. 71