Page 497 - Milletlerarası Sempozyum Bildiri Kitabı

süslemeler de kap yüzeyleriyle aynı özellikleri taşımaktadır. Eserin cilt süslemesi soğuk baskı cilt
tekniğiyle yapılmıştır.

Fotoğraf 4: 4310 envanter Numaralı Kuran Cüzünün Cilt Süslemesi (H789/M1387-88)
(Foto: Mine DİLBER)

4310 envanter numaralı Kur’an-ı Kerim cüzünün cildi alt kap, üst kap, sertab ve mıklepten
oluşmaktadır. Eserin alt kap ve üst kabında yer alan süsleme şemse, köşebent ve bordür alanından
oluşmaktadır. Şemse süslemesi iki aşamadan oluşmaktadır. İlk aşaması merkezde yer alan ve 16
dilimli yuvarlak penç motifi ve ikinci aşaması ise penç motifinin etrafını çevreleyen tığlardan
oluşmaktadır. Bu süsleme ışınlı güneş motifi (Arıtan, 1993, 556) formunda tasarlanmış şemse
süslemesi olarak ifade edilebilir. Cilt kabının kenarlarına ise yine küçük tığlardan oluşan süsleme
yapılmış, bordür kısmında da post-samarrâlar arasında tepelikli motifinden(Arıtan, 2003, 84)
oluşturulan bir süsleme mevcuttur. Eserin mıklep süslemesine bakıldığında köşebent ve bordur
süslemesinin kap yüzeyindekiyle benzer olduğu görülmektedir. Mıklebin uç kısmına yapılan
süsleme ise karma sistemde tekli ya da çift olarak tasarlanan yıldız ağlarından (Çakmak, 2021, 227)
oluşmaktadır. Bu kısımdaki süsleme yarım olarak uygulanmıştır ve dışına yapılan tığların her birinin
yıldız kollarına denk geldiği düşünülürse toplamda 9 kollu yıldız olduğu göze çarpmaktadır. Bu
durumda tekli olarak tasarlanmış yıldız ağlarından bahsedebiliriz. Fakat mıklebin şemse süslemesi
yarım olarak tasarlandığı için sadece görünen kısım üzerinden değerlendirme yapılmıştır. Bütünü
açısından ele alınırsa çift olarak tasarlanan yıldız ağları olma ihtimali de olabilir. Cildin yüzeyine
uygulanan süslemeler soğuk baskı cilt tekniğiyle yapılmıştır.

Fotoğraf 5: 4284, 4286, 4287, 4288, 4289, 4294, 4293, 4292, 4291, 4290 Envanter Numaraları
Kuran Cüzleri Cilt Süslemesi (Foto: Mine DİLBER)

4284, 4286, 4287, 4288, 4289, 4294, 4293, 4292, 4291, 4290 envanter numaraları Kur’an-
ı Kerim Cüzlerinin cilt yüzeylerine aynı süsleme yapılmıştır. Eserlerin cildi alt kap, üst kap, sertab
ve mıklepten oluşmaktadır. Kapak yüzeylerinin merkezinde şemse mantığıyla yapılmış geçme ve
girift örgülü süsleme (Arıtan, 1993, 556) olarak ifade edilen geometrik bir süslemenin uygulandığı
ve bu süslemenin iki ucuna da küçük dendanların yerleştirildiği görülmektedir. Kapakların dış
kenarları ise cetvellerle küçük köşebent alanlarından oluşmaktadır ve cetvellerle sınırlandırılmıştır.
Eserlerin cildinin mıklebinde yer alan süsleme de kap yüzeylerine uygulanan süslemeyle aynı
özelliklere sahiptir.

461